Maakt AI jou echt een betere ondernemer

AI is niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven en zeker niet uit het bedrijfsleven. Teksten schrijven, rapporten samenvatten, offertes voorbereiden, presentaties maken, ideeën bedenken of een strategie uitwerken: er kan steeds meer. AI gebruiken als ondernemer kan je daardoor sneller en zelfs beter laten werken. Maar juist nu AI steeds meer voor ons kan doen, ontstaat een belangrijke vraag. Maakt AI jou daadwerkelijk beter of geef je ongemerkt ook steeds meer van je eigen denkvermogen uit handen?

Dat verschil is belangrijk. Want AI kan een fantastische assistent zijn, maar er ontstaat een risico wanneer AI niet langer helpt bij het denken, maar het denkwerk volledig van je overneemt.

AI gebruiken als ondernemer levert enorme tijdwinst op

Stel je een ondernemer voor met een MKB-bedrijf en twintig medewerkers.

Hij moet een lastig bericht naar een klant sturen. Vroeger dacht hij daar misschien lang over na. Nu vraagt hij AI om een eerste versie te schrijven.

Hij heeft een vergadering en heeft een agenda nodig. Binnen enkele minuten staat deze klaar.

Hij denkt na over een nieuwe dienst en vraagt AI om tien mogelijke ideeën. Iets waar hij vroeger misschien een uur over nadacht, ligt nu binnen vijf minuten voor hem.

Dat voelt als een enorme versnelling.

En dat effect is niet alleen een gevoel. In een onderzoek uit het transcript voerden 453 hoogopgeleide professionals verschillende zakelijke schrijftaken uit. De ene groep werkte zonder AI en de andere groep gebruikte ChatGPT.

De mensen die AI gebruikten:

- hadden gemiddeld 40 procent minder tijd nodig;

- leverden werk dat gemiddeld 18 procent hoger werd beoordeeld;

- konden sneller tot een resultaat komen.

AI productiviteit kan dus behoorlijk verhogen. Sneller én beter werken klinkt voor vrijwel iedere ondernemer aantrekkelijk.

Maar daar begint ook het interessante gedeelte.

Onderzoekers Shakked Noy en Whitney Zhang onderzochten bij 453 hoogopgeleide professionals wat er gebeurde wanneer zij ChatGPT gebruikten voor verschillende zakelijke schrijftaken. De deelnemers die AI gebruikten, hadden gemiddeld 40 procent minder tijd nodig en hun werk werd gemiddeld 18 procent hoger beoordeeld. Het onderzoek werd gepubliceerd in Science. 

Lees ook: AI voor ondernemers: hoe AI je verdienmodel en bedrijfsgroei fundamenteel verandert

Maakt AI je beter als ondernemer?

Maakt AI je beter als ondernemer? Dat hangt voor een groot deel af van de manier waarop je AI gebruikt.

Er zit namelijk een wezenlijk verschil tussen deze twee manieren van werken:

AI, help mij hierover nadenken.

en: AI, denk jij hierover na.

Op het eerste gezicht lijkt dat misschien hetzelfde. Maar het verschil is groot.

In het eerste geval gebruik je AI om je eigen denkvermogen verder te ontwikkelen. Jij begint met denken en gebruikt AI vervolgens om jouw ideeën uit te dagen, aan te vullen of vanuit een ander perspectief te bekijken.

In het tweede geval besteed je het denkproces zelf uit.

En juist daar ontstaat een risico.

Onderzoek onder kenniswerkers liet volgens het transcript zien dat mensen die veel vertrouwen hadden in de antwoorden van AI aangaven minder kritisch zelf na te denken.

Dat betekent niet dat kunstmatige intelligentie mensen automatisch minder slim maakt.

Het laat vooral zien hoe groot de verleiding wordt om zelf minder diep over een vraag na te denken wanneer het antwoord vrijwel direct beschikbaar is.

Onderzoek van Microsoft Research onder 319 kenniswerkers laat zien dat een groter vertrouwen in generatieve AI samenhing met minder gerapporteerde kritische denkactiviteit. Andersom waren mensen die meer vertrouwen hadden in hun eigen kennis en vaardigheden vaker geneigd AI-antwoorden kritisch te beoordelen en bij te sturen. 

Kritisch denken met AI blijft jouw verantwoordelijkheid

Voor ondernemers is kritisch denken met AI misschien nog wel belangrijker dan voor veel andere professionals.

Jouw toegevoegde waarde zit uiteindelijk niet in het produceren van zoveel mogelijk antwoorden.

Je waarde zit juist in het stellen en onderzoeken van de juiste vragen.

Denk aan belangrijke ondernemersvragen zoals:

- Welke klant moeten we juist niet aannemen?

- Waarom loopt mijn team steeds vast?

- Waarom groeit de omzet terwijl er minder geld overblijft?

- Waarom komt iedereen nog steeds naar mij voor beslissingen?

- Wat verandert er in onze markt?

- Hoe ziet onze toekomst eruit?

- Waar willen we over drie jaar staan?

Dat zijn vragen waarvoor je niet simpelweg zo snel mogelijk een standaardantwoord nodig hebt.

Ze vragen dat je nadenkt.

Dat je situaties analyseert.

Dat je verbanden ziet.

En dat je misschien iets ontdekt wat anderen nog niet zien.

Daarom blijft AI antwoorden controleren belangrijk. Niet alleen controleren of het antwoord logisch klinkt, maar vooral onderzoeken of de uitgangspunten en aannames waarop dat antwoord is gebaseerd ook kloppen.

Lees ook: Goede vragen stellen: de sleutel tot succesvol ondernemen

AI en ondernemerschap kunnen leiden tot meer van hetzelfde

Er kwam nog een interessant resultaat uit onderzoek dat in de podcast wordt besproken.

Mensen die met AI verhalen schreven, maakten gemiddeld creatievere en beter beoordeelde verhalen.

Dat klinkt positief.

Maar tegelijkertijd gingen die verhalen steeds meer op elkaar lijken.

Individueel werden mensen dus beter, terwijl er collectief juist meer van hetzelfde ontstond.

Dat is binnen AI en ondernemerschap een interessante ontwikkeling.

Stel dat jij AI vraagt om je website beter te maken.

Je concurrent doet precies hetzelfde.

En nog twintig bedrijven binnen jouw branche stellen dezelfde vraag.

Iedere website kan daardoor afzonderlijk beter worden.

Maar worden de bedrijven daarmee ook onderscheidender?

Niet automatisch.

Wanneer iedereen dezelfde technologie gebruikt om vergelijkbare vragen te beantwoorden, bestaat het risico dat iedereen uiteindelijk dichter naar hetzelfde gemiddelde beweegt.

Juist daarom blijft creatief denken als ondernemer belangrijk.

De onderzoekers concludeerden dat generatieve AI individuele creativiteit kan verbeteren, terwijl de diversiteit van ideeën op groepsniveau juist kan afnemen. Het onderzoek werd gepubliceerd in Science Advances. 

Hoe gebruik je AI als sparringpartner?

De vraag wordt dan: Hoe gebruik je AI als sparringpartner?

Stel bijvoorbeeld dat een belangrijke medewerker niet goed functioneert.

Je kunt simpelweg vragen:

Wat moet ik doen met een medewerker die niet goed functioneert?

AI zal daar waarschijnlijk een uitgebreid en keurig antwoord op geven.

Maar je kunt het ook anders aanpakken.

Begin eerst zelf met nadenken.

Schets de situatie. Beschrijf wat jij denkt dat het probleem is. Benoem bijvoorbeeld drie mogelijke oorzaken die jij zelf ziet.

Vraag vervolgens:

- Wat zou ik over het hoofd kunnen zien?

- Waarom kan mijn analyse onjuist zijn?

- Welke andere verklaring is mogelijk?

- Welke aanname maak ik zonder dat ik het doorheb?

- Wat als het tegenovergestelde waar is?

Nu vraag je AI niet om jouw probleem op te lossen.

Je gebruikt AI als sparringpartner om jouw eigen analyse sterker te maken.

Dat is een fundamenteel andere manier van werken.

Lees ook: Omgekeerd denken: hoe deze denkwijze jouw groei, rust en vrijheid als ondernemer vergroot

Gebruik AI als intellectuele sparringpartner

AI kan daardoor functioneren als een intellectuele sparringpartner.

Niet als iemand die alleen bevestigt dat jouw idee geweldig is.

Daar heb je als ondernemer uiteindelijk niet zoveel aan.

Interessanter wordt het wanneer AI je uitdaagt:

Heb je hier al aan gedacht?

Volgens mij klopt deze aanname misschien niet.

Wat gebeurt er als je het probleem vanuit het tegenovergestelde perspectief bekijkt?

Dat soort vragen dwingen je om opnieuw naar je eigen ideeën te kijken.

En precies daar kan AI jou daadwerkelijk beter maken.

Hoe gebruik je AI zonder zelf minder na te denken?

Door niet onmiddellijk te beginnen met de vraag naar het antwoord, maar eerst je eigen gedachten, mogelijke oplossingen en aannames op tafel te leggen.

Laat AI daarna zoeken naar de gaten in jouw redenering.

Dan neemt technologie je denkproces niet over, maar helpt technologie je om scherper te denken.

Tijd besparen met AI is pas het begin

AI kan een enorme hoeveelheid tijd besparen.

Maar daarmee ontstaat een nieuwe vraag.

Wat doe je met de tijd die AI bespaart?

Gebruik je die tijd om:

- nog meer e-mails te beantwoorden;

- nog meer content te produceren;

- extra vergaderingen te plannen;

- nog meer werkzaamheden in dezelfde acht uur te proppen?

Dan ben je uiteindelijk misschien vooral sneller bezig.

Maar je kunt de gewonnen tijd ook anders gebruiken.

Je kunt bewust ruimte creëren voor wat in veel bedrijven steeds minder gebeurt: nadenken.

Thinking time als ondernemer wordt juist belangrijker

Thinking time als ondernemer betekent niet direct reageren, produceren of oplossen.

Het betekent soms juist even niets doen behalve nadenken.

Over je bedrijf.

Over je medewerkers.

Over je klanten.

Over de toekomst.

Over waar je naartoe wilt.

Dat wordt misschien juist belangrijker naarmate technologie slimmer wordt.

Er ontstaat daarmee een vreemde paradox.

Hoe meer antwoorden kunstmatige intelligentie ons geeft, hoe belangrijker het wordt dat wij zelf goed blijven nadenken over de vragen die we stellen.

Tijd besparen met AI heeft daarom pas echt waarde wanneer je een deel van die tijd gebruikt om zelf betere keuzes te maken.

Hoe voorkom je dat AI je denkproces overneemt?

Hoe voorkom je dat AI je denkproces overneemt?

Begin niet iedere keer met een leeg scherm en de vraag of AI het antwoord voor je kan bedenken.

Denk eerst zelf.

Formuleer jouw idee.

Maak jouw analyse.

Bedenk mogelijke oplossingen.

En leg deze daarna voor aan AI.

Gebruik AI vervolgens om:

- jouw aannames te testen;

- alternatieven te bedenken;

- ontbrekende perspectieven te ontdekken;

- kritische vragen te stellen;

- jouw analyse scherper te maken.

Zo blijft kritisch denken met AI onderdeel van jouw manier van werken.

AI neemt je werk uit handen, zonder dat je automatisch ook je vermogen om zelf te denken uit handen geeft.

De echte kracht van AI gebruiken als ondernemer

Waarschijnlijk gebruik je AI inmiddels al regelmatig. De belangrijkere vraag is hoe je het gebruikt. Als antwoordmachine? Of als slimme sparringpartner die jouw denken beter maakt?

AI gebruiken als ondernemer biedt enorme mogelijkheden. Het kan je helpen sneller te werken, nieuwe ideeën te ontwikkelen en veel tijd te besparen. Maar één ding kun je beter niet te gemakkelijk uitbesteden: jouw vermogen om zelf te denken.

Blijf jouw creatieve geest gebruiken. Blijf haar prikkelen. Blijf belangrijke vragen stellen. Want hoe slimmer AI wordt, hoe belangrijker het wordt dat jij als ondernemer zelf blijft nadenken. Uiteindelijk zit de echte kracht van AI gebruiken als ondernemer niet in het uitbesteden van jouw denkwerk, maar in het gebruiken van AI om jouw eigen denken scherper en beter te maken.

Zet nu zelf de stap naar bedrijfsgroei

Wil jij niet alleen slimmer werken, maar ook onderzoeken hoe jouw bedrijf sterker kan worden ingericht?  

Plan dan een gratis afspraak in voor een persoonlijke analyse van jouw onderneming. Samen kijken we waar jouw bedrijf nog te afhankelijk is van jou en hoe je meer rust, structuur en vrijheid kunt creëren.

Beluister deze aflevering van de Succesversneller Podcast via Spotify, Apple Podcasts en YouTube. Of lees mijn boek Drivers Seat en ontdek hoe jij als ondernemer écht weer aan het roer komt.

FAQ

1. Maakt AI je beter als ondernemer?

AI kan je sneller en beter laten werken, maar het hangt af van hoe je het gebruikt. Wanneer AI jouw eigen denkproces ondersteunt en uitdaagt, kan het je sterker maken. Wanneer je het volledige denkwerk uitbesteedt, bestaat het risico dat je zelf minder kritisch gaat nadenken.

2. Hoe gebruik je AI zonder zelf minder na te denken?

Begin eerst met je eigen analyse, ideeën en mogelijke oplossingen. Vraag AI daarna wat je over het hoofd ziet, welke aannames mogelijk niet kloppen en vanuit welke andere perspectieven je de situatie kunt bekijken.

3. Waarom is AI als sparringpartner waardevol?

Omdat je AI kunt gebruiken om je eigen denken uit te dagen. In plaats van alleen om antwoorden te vragen, kun je AI laten zoeken naar zwakke punten in jouw redenering en alternatieve mogelijkheden laten aandragen.

4. Wat doe je met de tijd die AI bespaart?

Je kunt de gewonnen tijd vullen met nog meer werk, maar je kunt ook bewust tijd vrijmaken om na te denken over je bedrijf, medewerkers, klanten en toekomst. Juist die thinking time kan voor ondernemers waardevol zijn.

5. Waarom blijft eigen denkvermogen belangrijk bij AI?

Omdat jouw toegevoegde waarde als ondernemer niet alleen zit in het geven van antwoorden. Juist het stellen van goede vragen, kansen herkennen, verbanden zien, kritisch analyseren en onderscheidende keuzes maken blijft belangrijk wanneer AI steeds meer werkzaamheden kan uitvoeren.

‍